اصول اساسي توليد الياف نخ اكريليك

اصول اساسي توليد الياف نخ اكريليك

الياف نخ اكريليك از اكريلونيتريل كه يك ماده پتروشيميايي است تشكيل شده است.

معمولاً اكريلونيتريل با مقادير كمي از ساير مواد شيميايي، تركيب مي گردد تا قابليت جذب رنگ الياف توليدي افزايش يابد. الياف اكريليك به

دو روش خشك ريسي Dry spun و روش تر ريسيWet spun  توليد مي گردد.

تولید الیاف نخ اکریلیک


اغلب الياف سلولزي و سنتيتيك به روش اكستروژن كه عبارت است از  خروج با فشار يك محلول غليظ (با غلطتي مانند عسل) از سوراخهاي

كوچكي به نام رشته ساز يا Spinneret توليد مي گردند كه رشته هاي يكسره نيمه جامد پليمري را ايجاد مي كنند.


در مراحل اوليه پليمر تشكيل دهنده الياف نخ به صورت جامد است كه براي اكستروژن بايد مايع گردد.

اين كار معمولا اگر پليمر ترموپلاستيك سنتتيك ( كه نرم بوده و با حرارت ذوب مي شوند) باشد با ذوب كردن و اگر سلولوزيك غير ترموپلاستيك

باشد با حل كردن در يك حلال مناسب، انجام مي پذيرد.

اگر اين مواد پليمري قابليت ذوب شدن و يا حل گشتن نداشته باشند بايد به صورت شيميايي آماده سازي شده تا فرم قابل حل شدن و يا

مشتقات ترموپلاستيك آن بدست آيد.

با تكنولوژيهاي جديد روشهاي خاصي براي موادي كه نه ذوب شده، نه حل مي شوند و نه به صورت مشتقات مناسب در مي آيند ابداع شده است.

براي اين مواد، مقدار كمي از مولكولهاي مايع مخلوط شده و واكنش  مي دهند تا فرآيند اكستروژن بخوبي صورت گيرد.

رشته ساز   Spinneret


Spinneret  در اغلب الياف توليدي مشابه هم هستند و مانند دوش حمام عمل مي كنند.

يك Spinneret ممكن است از يك تا صدها سوراخ داشته باشد.

اين سوراخها بشدت به ناخالصي و خوردگي حساس هستند.

مايع كه از اين سوراخها مي گذرد بايد بدقت فيلتره شود (كه اين كار در مورد محلولي بسيار غليظ راحت نيست)و در بعضي موارد Spinneret بايد از آلياژهاي فلزي بسيار گران قيمت مقاوم در برابر خوردگي ساخته شود.

تعمير و نگهداري آنها نيز اهميت ويژه اي دارد و براي پيشگيري از بسته شدن سوراخهايش بايد بطور دوره اي باز شده و تميز شود.


همانطور كه رشته ها از سوراخهاي Spinneret خارج مي شوند پليمر مايع ابتدا به شكل لاستيكي درآنده و در نهايت جامد مي شود.

اين فرآيند اكستروژن و جامد شدن رشته هاي بي پايان را ريسندگي Spinning مي گويند كه البته نبايد با ريسندگي Spinning  در صنايع

نساجي كه الياف تابيده شده به صورت نخ در مي آيند اشتباه گرفت.

چهار روش Spinning  رشته ها براي توليد الياف وجود دارد: تر، خشك، مذاب و ژل.
 


Wet Spinning  


روش ترريسي قديمي ترين فرآيند توليد الياف مي باشد. اين روش براي مواد تشكيل دهنده الياف كه در حلال حل گشته اند استفاده مي شود.

رشته ساز Spinneret در يك حمام شيميايي فرو مي رود و هنگامي كه رشته ها در آن غوطه مي خورند از ماده شيميايي حمام جدا شده به صورت جامد در مي آيند.


چون محلول مستقيما در داخل مايع مجزا كننده اكسترود مي شود اين فرايند توليد الياف wet spinning نام دارد. اكريليك، ريون، آراميد، موداكريليك و اسپاندكس مي توانند با اين روش توليد شوند.
 

Dry Spinning


روش خشك ريسي نيز براي مواد تشكيل دهنده الياف در داخل محلول استفاده مي شود. منتها بجاي اينكه جداسازي پليمر با رقيق سازي

و يا واكنش شيميايي انجام شود، سفت كردن مواد با تبخير حلال در جريان هوا و يا گاز انجام مي پذيرد.

رشته ها در تماس با مايع جدا كننده قرار نمي گيرند بنابراين نياز به خشك كردن و بازيافت حلال را به حداقل   مي رسانند. اين فرآيند مي

تواند در توليد استات، تري استات، اكريليك، موداكريليك، PBI، اسپاندكس و وينيون Vinyon استفاده شود.



Scroll to top